تا حالا برایتان پیش آمده زیر فنکویل لکه آب ببینید و ندانید دقیقاً چه اتفاقی افتاده؟ این موقعیت هم آزاردهنده است و هم نگرانکننده، چون ادامهدار شدن آن میتواند به سقف کاذب، دیوار و حتی تجهیزات اطراف آسیب بزند. در چنین شرایطی اولین پرسش جدی این است که دلیل آب دادن فن کویل چیست و باید از کجا بررسی را شروع کنیم تا به نتیجه قطعی برسیم. در این مطلب، در گروه صنعتی آراد تهویه با نگاه فنی و مرحلهبهمرحله به سراغ همین دغدغه رایج رفتهایم تا به شما کمک کنیم منشأ نشتی را درست تشخیص دهید و با تصمیم آگاهانه، عملکرد دستگاه را به وضعیت پایدار برگردانید.
فنکویل یک واحد تهویه داخل ساختمان است که با گردش آب سرد یا گرم در کویل و عبور هوا از روی آن، دمای اتاق را تنظیم میکند. داخل دستگاه معمولاً یک کویل، فن، فیلتر و سینی درین قرار دارد؛ آبِ سرد از چیلر یا آبِ گرم از موتورخانه/پکیج وارد کویل میشود و فن، هوای محیط را از روی کویل عبور میدهد تا هوا خنک یا گرم شود. اگر دنبال شناخت مدلها و کاربردهای هر مدل هستید، صفحه فن کوئل میتواند دید سریعتری به شما بدهد.
نکته مهم این است که فنکویل خودش تولیدکننده سرما یا گرما نیست؛ فقط انتقال حرارت را داخل فضا انجام میدهد. به همین دلیل نوع نصب، ظرفیت، مسیر لولهکشی و نحوه تخلیه آب تقطیر (در حالت سرمایش) مستقیماً روی کارکرد درست دستگاه اثر میگذارد و حتی میتواند به آبدادن منجر شود. برای اینکه دقیقتر انتخاب کنید و تفاوت مدلها را بشناسید، پیشنهاد میکنم بخش انواع فن کویل را هم ببینید.
فنکویل با گردش آب سرد یا گرم داخل کویل کار میکند؛ فن دستگاه هوای اتاق را از فیلتر عبور میدهد و از روی کویل رد میکند تا دمای هوا تغییر کند و دوباره به فضا برگردد. وقتی دستگاه در حالت سرمایش است، رطوبت هوا روی سطح سردِ کویل مینشیند و به قطرات آب تبدیل میشود؛ این آب داخل سینی درین جمع میشود و از مسیر تخلیه خارج میگردد. در مدلهایی مثل فن کویل با سینی درین پرسی، شکل و کیفیت سینی درین روی جمع شدن درست آب و جلوگیری از چکهکردن اثر مستقیم دارد. اینجا دقیقاً همان جایی است که سؤال لوله درین فن کویل چیست هم مهم میشود؛ چون اگر مسیر درین شیب درست نداشته باشد یا گرفتگی داشته باشد، آب راه برگشت پیدا میکند و نشتی دیده میشود.
جدول زیر روند عملکرد فنکویل را مرحلهبهمرحله نشان میدهد:
| مرحله | داخل دستگاه چه اتفاقی میافتد؟ | خروجی/نتیجه برای کاربر | نکته مهم برای جلوگیری از مشکل |
| ۱) ورود آب به کویل | آب سرد/گرم از چیلر یا موتورخانه وارد کویل میشود | پایهی سرمایش/گرمایش شکل میگیرد | هواگیری و دبی درست آب روی بازده اثر دارد |
| ۲) مکش هوا و عبور از فیلتر | فن، هوای محیط را میکشد و از فیلتر رد میکند | هوای تمیزتر وارد مسیر تبادل حرارت میشود | فیلتر کثیف یعنی افت باد و کاهش سرمایش/گرمایش |
| ۳) تبادل حرارت روی کویل | هوا از روی کویل عبور میکند و گرما/سرما منتقل میشود | هوای خروجی خنک یا گرم میشود | کویل کثیف، تبادل حرارت را ضعیف میکند |
| ۴) تشکیل آب تقطیر (در سرمایش) | رطوبت هوا روی کویل سرد تبدیل به قطره میشود | آب داخل سینی درین جمع میشود | این بخش با نشتی رابطه مستقیم دارد |
| ۵) تخلیه آب از سینی درین | آب از سینی وارد مسیر درین میشود و خارج میگردد | عدم تجمع آب زیر دستگاه | شیب نامناسب یا گرفتگی درین، عامل رایج آبدادن است |
| ۶) کنترل دما و فرمان به فن | ترموستات، دما را میسنجد و سرعت فن/فرمانها را تنظیم میکند | دمای اتاق پایدارتر میشود | تنظیمات اشتباه میتواند باعث کارکرد ناپایدار و تعریق بیشتر شود |
آبدادن فنکویل معمولاً یعنی مسیر جمعآوری و تخلیه آبِ تقطیر درست کار نمیکند، یا دستگاه در شرایطی کار میکند که رطوبت روی کویل یخ میزند و بعد از خاموشی آب زیادی یکباره وارد سینی میشود. اگر دلیل آب دادن فن کویل را دقیق پیدا کنیم، هم جلوی خرابی سقف و دیوار و کف را میگیریم، هم دستگاه را به حالت پایدار برمیگردانیم. پایینتر، علتها را جداگانه میبینی و برای هرکدام راهحل عملی نوشتهام.
رایجترین سناریو این است که آبِ جمعشده در سینی، راه خروج ندارد و از پشت یا زیر دستگاه بیرون میزند. وقتی رسوب، گردوغبار، لجن، کپک یا حتی تکههای ریز مصالح داخل مسیر جمع شود، جریان آب کند میشود و سینی سرریز میکند. اینجا همان سؤال مهم پیش میآید که لوله درین فن کویل چیست؛ درین همان مسیر خروج آب تقطیر است و اگر شیب، قطر یا تمیزیاش مشکل داشته باشد، نشتی خیلی سریع خودش را نشان میدهد.
اول دستگاه را خاموش کن و دسترسی به مسیر درین را پیدا کن. بعد:
وقتی فیلتر هوا پر از گردوغبار باشد، عبور هوا از روی کویل ضعیف میشود و سطح کویل بیش از حد سرد میماند؛ نتیجهاش یخزدگی روی کویل است. بعد که دستگاه خاموش میشود، یخ آب میشود و حجم آبِ ذوبشده میتواند بیشتر از ظرفیت تخلیه لحظهای باشد و سینی سرریز کند. این مسئله در مدلهایی مثل فن کویل کاستی چهار طرفه اگر سرویس منظم انجام نشود، زودتر خودش را نشان میدهد چون هم رطوبت محیط بالاتر است و هم مسیر تخلیه اگر کند شود، چکه از قاب یا گوشههای پنل دیده میشود.
در بعضی نصبها، مخصوصاً وقتی امکان شیب طبیعی برای خروج آب نیست، از پمپ درین استفاده میشود. اگر پمپ ضعیف شود یا از کار بیفتد، آب داخل سینی میماند و کمکم بالا میآید تا از دستگاه بیرون بزند. این وضعیت در یونیتهایی مثل فن کوئل زمینی هم میتواند رخ دهد؛ چون در نصبهای خاص، مسیر خروج آب گاهی به پمپ وابسته میشود و هر اختلالی سریع دیده میشود.
اگر سیستم سرمایشیای که به فنکویل سرویس میدهد دچار کمبود مبرد شود، فشار افت میکند و احتمال یخزدگی روی بخشهای سرد بیشتر میشود؛ بعد از توقف یا تغییر حالت، یخ آب میشود و آب اضافی وارد سینی میگردد. این مورد بیشتر در جاهایی دیده میشود که فنکویل به یک چرخه سرمایش مستقیم متصل است یا شرایط کاری ویژه دارد؛ برای نمونه، اگر در پروژهای از فن کویل کانالی چیست؟ استفاده شده باشد و تنظیمات و سرویس منظم انجام نشود، تشخیص دقیق علت باید با بررسی کل سیستم انجام شود، نه فقط یونیت داخلی.
گاهی خود دستگاه سالم است اما نصب، مشکل میسازد: قطر نامناسب لوله درین، اتصالات شل، شیب اشتباه، یا مسیرهایی که آب داخلشان میماند. این خطاها باعث میشود آب بهجای خروج، داخل سینی جمع شود و از پنل جلو یا زیر دستگاه بیرون بزند. در بعضی موارد، تنظیمات کنترلی هم اثر دارد؛ اگر فرمانهای دما درست تنظیم نشوند، تعریق و حجم آب تقطیر بالا میرود. برای اینکه درک بهتری از بخش کنترل داشته باشی، صفحه ترموستات فن کویل چیست میتواند کمک کند تا بدانی تنظیمات دما و دور فن چطور روی رطوبت و تقطیر اثر میگذارد.
به نقل از سایت سانتی گراد:
در مناطقی که شرجی هستند در برخی موارد کویل آب داغ در قسمت خروج یهوا نصب می شود که هوای سرد دستگاه این کویل را تا حدودی خنک کرده باشد. در نتیجه عمل تقطیر (کندانس) بر کویل انجام شده و باعث چکه کردن آب از آن می شود.
در تجربه پروژههای اجراشده توسط آراد تهویه نیز مشاهده کردهایم که در شهرهای با رطوبت نسبی بالای ۶۵٪، اگر کنترل دمای سطح کویل و جریان هوا دقیق تنظیم نشود، احتمال کندانس ناخواسته تا حدود ۳۰٪ افزایش پیدا میکند. به همین دلیل طراحی صحیح مسیر هوا و انتخاب ظرفیت مناسب دستگاه، نقش تعیینکنندهای در جلوگیری از آبدادن فن کویل دارد.
ما در آراد تهویه با بیش از ۱۵ سال فعالیت مستمر در حوزه تهویه مطبوع، مسیر خود را با تمرکز بر طراحی، مهندسی، اجرا و فروش تجهیزات گرمایشی و سرمایشی آغاز کردیم. تکیه بر برندهای معتبر جهانی، توجه به فناوریهای نوین، بهینهسازی مصرف انرژی و حفظ محیط زیست از معیارهای اصلی انتخاب محصولات ماست. در سبد محصولات، مدلهای متنوعی از جمله فن کوئل ایتالیایی و فن کوئل دیواری عرضه میشود تا متناسب با نیاز پروژههای مسکونی، اداری و صنعتی انتخاب دقیقتری داشته باشید.
برای دریافت مشاوره رایگان، استعلام قیمت یا بررسی فنی پروژه، میتوانید از راههای زیر با ما در ارتباط باشید:
کارشناسان ما آماده پاسخگویی به پرسشهای شما در زمینه انتخاب و اجرای سیستمهای تهویه مطبوع هستند.
وقتی دلیل آب دادن فن کویل بهدرستی شناسایی شود، نشتی دیگر یک اتفاق مبهم و تکرارشونده نخواهد بود. گرفتگی مسیر درین، آلودگی فیلتر و سینی، اختلال در پمپ، کمبود مبرد یا نصب نادرست هرکدام میتوانند آب را از مسیر طبیعی خود خارج کنند؛ اما با بررسی دقیق و اقدام بهموقع، دستگاه به شرایط پایدار برمیگردد و بدون چکه و دردسر کار میکند. رسیدگی دورهای، تنظیم درست اجزا و توجه به جزئیات نصب، همان نقطهای است که از خسارتهای بعدی جلوگیری میکند و کارکرد سیستم را به سطح قابلاعتماد میرساند.
بیشتر وقتها وقتی دستگاه خاموش میشه، اگر قبلش روی کویل یخ زده باشه، یخها شروع میکنن آب شدن و حجم آب یهویی زیاد میشه. اگه مسیر درین کند باشه یا شیب درست نداشته باشه، آب جمع میشه و از دستگاه بیرون میزنه. بهتره اول درین و تمیزی فیلتر رو چک کنیم تا مطمئن بشیم آب راحت تخلیه میشه.
اگه فن کویل موقع کار کردن یا بعد از خاموش شدن آب میده و زیرش خیس میشه، معمولاً اول باید مسیر تخلیه رو بررسی کنیم. اگه آب خروجی خیلی کم باشه یا اصلاً نیاد، احتمال گرفتگی بالاست. ولی اگه همزمان سرمایش هم ضعیف شده باشه یا یخزدگی ببینیم، باید کویل و وضعیت مبرد رو هم بررسی کنیم تا اشتباه عیبیابی نکنیم.
با یه سرویس ساده و منظم خیلی از این دردسرها حل میشه. بهتره فیلتر رو تمیز کنیم، سینی درین رو بشوریم و هر چند وقت یهبار مسیر تخلیه رو بررسی کنیم. اگه محیط گردوغبار زیاد داره، فاصله سرویس رو کمتر کنیم تا فن کویل آب نده و دوباره مجبور به تعمیر نشیم.
